Boek 6 Burgerlijk Wetboek: het einde van de bescherming, tijd voor actie!

Op 1 januari 2025 treedt “Boek 6” van het nieuwe Burgerlijk Wetboek in voege. Dit onderdeel van het Belgische recht heeft betrekking op de “buitencontractuele aansprakelijkheid” van zowel individuen als ondernemingen en regelt in het algemeen de aansprakelijkheid voor schade die veroorzaakt wordt zonder dat er tussen de betrokkenen een contractuele relatie bestaat.

Deze wetswijziging zal ingrijpende gevolgen hebben voor bestuurders van ondernemingen, onderaannemers, werknemers en andere zogenaamde “hulppersonen”. Waar vroeger een sterke bescherming gold tegen buitencontractuele aansprakelijkheid, kunnen deze personen vanaf 2025 rechtstreeks worden aangesproken door derden die schade hebben geleden.

“Een hulppersoon” is in deze context elke persoon die belast is met de gehele of gedeeltelijke uitvoering van een overeenkomst die tussen een opdrachtgever en een opdrachtnemer is afgesloten en die zelf geen contractspartij is bij de betreffende overeenkomst. Zeer veel categorieën van personen die deelnemen aan het economisch leven worden aldus geviseerd (zoals bv. onderaannemers, bestuurders van vennootschappen, enz.).

Tot nu toe genieten deze hulppersonen een verregaande bescherming: behalve in zeer uitzonderlijke gevallen (bijvoorbeeld wanneer de feiten een misdrijf uitmaken), kunnen zij niet aansprakelijk worden gesteld voor schade veroorzaakt door fouten die zij tijdens de uitoefening van hun werkzaamheden begaan.

Vanaf 2025 wordt deze bescherming opgeheven en zullen hulppersonen rechtstreeks buitencontractueel aansprakelijk kunnen worden gesteld. Voor bestuurders betekent dit dat een contractant/schuldeiser van de onderneming onder bepaalde voorwaarden een bestuurder rechtstreeks zal kunnen aanspreken voor de schade die hij lijdt door een fout of onzorgvuldigheid begaan door deze bestuurder in de uitoefening van zijn mandaat.

Gelukkig zijn er manieren om dit aansprakelijkheidsrisico contractueel te beperken. De nieuwe regels zijn namelijk van “aanvullend recht”, wat betekent dat u de aansprakelijkheid van hulppersonen of bestuurders in uw contracten kan beperken of zelfs uitsluiten.

Het is dan ook van cruciaal belang om aandacht te besteden aan de aansprakelijkheidsbepalingen in de hoofdovereenkomst (tussen bijvoorbeeld de vennootschap en haar schuldeiser) en in de overeenkomst tussen de hulppersoon en diens opdrachtgever. Zo kunnen er op verschillende niveaus contractuele beschermingsmechanismen worden ingebouwd om de buitencontractuele aansprakelijkheid van de hulppersoon maximaal in te perken.

Daarnaast is het ook essentieel om de huidige verzekeringspolissen te controleren en ervoor te zorgen dat deze afdoende dekking bieden tegen de nieuwe aansprakelijkheidsrisico's.

Aangezien deze wijzigingen ook van toepassing zullen zijn op bestaande contracten, is het aangewezen om niet alleen in nieuwe contracten hierop te anticiperen, maar verdient het ook aanbeveling om waar mogelijk de reeds bestaande contracten aan te passen.

Wij raden dan ook aan om (bestaande) overeenkomsten en algemene voorwaarden aan een grondige analyse te onderwerpen en tijdig de nodige actie te ondernemen om de aansprakelijkheidsrisico’s in te perken. Crowe Spark Legal helpt u graag bij het doorlichten van uw overeenkomsten en het doorvoeren van de nodige aanpassingen.